Publicaties
Het Comité publiceert veel opiniestukken in oa. Trouw, de Volkskrant, De Telegraaf, Het Parool etc.
Swart, F. (2026, 18 juni). Via een omweg gaat het toch weer over het verbranden van bossen. Trouw.
https://www.trouw.nl/opinie/opinie-via-een-omweg-gaat-het-toch-weer-over-het-verbranden-van-bossen~b3f1ab16 Wat ooit ‘duurzaam’ heette, heet nu ‘negatieve emissies’, wat ‘biomassa’ heette, wordt nu ‘CO₂-verwijdering’. Trap er niet in, zegt Fenna Swart van Comité Schone Lucht. Op 18 juni 2026... Lees meer →
Swart, F. (2026, 28 mei). Burger krijgt geen inzicht in besteding miljarden aan klimaatsubsidies. de Volkskrant.
https://www.volkskrant.nl/columns-opinie/opinie-burger-krijgt-geen-inzicht-in-besteding-miljarden-aan-klimaatsubsidies~b31495a0 Al jaren woedt er een felle strijd over de vraag of biomassa verstoken voor energie duurzaam is. Maar dat gevecht gaat nu ook over de fundamenten van het klimaatbeleid,... Lees meer →
Swart, F. (2026, 11 maart). Oorlog op de energiemarkt: crisis als verdienmodel. Joop/BNNVARA.
Oorlog op de energiemarkt: crisis als verdienmodel. Energieprijzen stijgen razendsnel door de oorlog in Iran. Het trauma van 2022 is nog vers. https://www.bnnvara.nl/joop/artikelen/oorlog-op-de-energiemarkt-crisis-als-verdienmodel Toen piekte de Nederlandse import van houtpellets... Lees meer →
Swart, F., & Visschers, M. (2026, 8 januari). Negatieve emissies en BECCS in klimaat- en biodiversiteitsbeleid bij kabinetsformatie. Comité Schone Lucht.
Comité Schone Lucht stuurde op 8 januari 2026 een brief aan Informateur mevrouw Letschert en de fractievoorzitters van onderhandelende partijen over de grote bezwaren met betrekking tot BECCS (biomassaverbranding met... Lees meer →
Swart, F., & Visschers, M. (2026, 7 januari). Commentaar en oplossing – Fiche 29 van Formatierapport Klimaat en Energie (Van Kempen). Comité Schone Lucht.
Comité Schone Lucht heeft onderstaand commentaar en oplossing met betrekking tot het fiche 29 BECCS (klimaatmaatregel subsidiëring van CCS bij grote bio-energiecentrales) van het Formatierapport van Kempen (dd 2 december... Lees meer →
Swart, F. (2025, 9 december). Nederland kijkt toe terwijl bossen verdwijnen. Joop/BNNVARA.
https://www.bnnvara.nl/joop/artikelen/nederland-kijkt-toe-terwijl-bossen-verdwijnen Nederland laat bossen verdwijnen terwijl de belangrijkste toezichthouder zwijgt en de politiek wegkijkt. Houtpellets uit Maleisië, rechtstreeks van kaalkap, worden als ‘duurzaam’ bestempeld en komen zo in aanmerking voor... Lees meer →
Swart, F & Visschers, M (2025, 18 november). Verzoek de Europese Ontbossingsverordening (EUDR) te steunen. Comité Schone Lucht
Aan: Permanente Vertegenwoordiging Nederland bij de EU De heer P. J. Kleiweg de Zwaan Rue de Trèves 31-35, 1040 Brussels Datum: 17 november 2025Betreft: verzoek EUDR te steunen, geen... Lees meer →
Swart, F. (2025, 12 november). Nederland subsidieert klimaatverwoesting terwijl de wereld actie eist. de Volkskrant.
https://www.volkskrant.nl/columns-opinie/opinie-nederland-subsidieert-klimaatverwoesting-terwijl-de-wereld-actie-eist~b6ab349e Wereldleiders praten deze week over het redden van het klimaat. Intussen beslist Nederland of het blijft meestoken aan de vernietiging van bossen en oerwouden. Blijft biomassa gelden als ‘duurzame... Lees meer →
Swart, F & Visschers, M (2025, 7 oktober). Overzicht teksten over bossen, biomassa en BECCS in verkiezingsprogramma’s van politieke partijen Tweede Kamer. Comité Schone Lucht
Oktober 2025. Overzicht in volgorde van huidig aantal kamerzetels van de partij. In tabelvorm (1) en in originele tekst met links naar verkiezingsprogramma’s (2).1. Overzicht in tabelvorm PVV -Geen ondergrondse... Lees meer →
Swart, F. (2025, 5 oktober). Zonder wetgeving wordt het diepdonker in onze Europese bossen. Joop/BNNVARA.
https://www.bnnvara.nl/joop/artikelen/zonder-wetgeving-wordt-het-diepdonker-in-onze-europese-bossen Het leek een gewone dinsdag in Brussel, maar voor de Europese bossen bleek het vrijdag de dertiende. Terwijl de rook van de zwaarste bosbranden in decennia langzaam optrok, kozen... Lees meer →
Swart, F. (2025, 6 september). Hoe selectief is ons gevoel van rechtvaardigheid? Joop/BNNVARA.
https://www.bnnvara.nl/joop/artikelen/hoe-selectief-is-ons-gevoel-van-rechtvaardigheid Comité Schone Lucht NL, mede namens Fenna Swart –Voorzitter Comité Schone Lucht Toen Urgenda de staat dwong tot strenger klimaatbeleid, noemde de politiek dit “ongewenste inmenging”. Uit recent onderzoek... Lees meer →
Swart, F. (2025, 1 september). Met huidig klimaatbeleid koopt kabinet een Ferrari zonder benzine. Joop/BNNVARA.
https://www.bnnvara.nl/joop/artikelen/met-huidig-klimaatbeleid-koopt-kabinet-een-ferrari-zonder-benzine Comité Schone Lucht NL, mede namens Fenna Swart –Voorzitter Comité Schone Lucht Woensdag 3 september staat de Tweede Kamer voor een kans om te laten zien dat ze het... Lees meer →
Swart, F., & Visschers, M. (2025, 14 mei). Laten we overheidssubsidies voor duurzame energie niet verkwisten aan biomassa. de Volkskrant
Het kabinet meent dat de verbranding van houtpellets voor energie het klimaat zal helpen, maar dat is een misvatting. Ook mét afvangtechnieken ondermijnt deze technologie de echte klimaatoplossingen, die de... Lees meer →
Vet, L. E. M., & Swart, F. (2025, 9 april). Klimaat gered, natuur naar de knoppen. NRC
Door de huidige crises op het wereldtoneel is er begrijpelijkerwijs minder aandacht voor klimaat, maar dat is onterecht, schrijven Fenna Swart en Louise Vet. Het Klimaatplan van dit kabinet zet in op dure... Lees meer →
Swart, F. (2025, 24 februari). Eigenbelang erodeert het fundament van een samenleving. Joop/BNNVARA.
Door Fenna Swart voor BNNVARA Terwijl Europa als een konijn verschrikt in de koplampen van Trumps’ unilateralistische aanpak op het wereldtoneel staart, wringt het Nederlandse kabinet zich in bochten met... Lees meer →
Swart, F. (2025, 18 februari). Mislukte verkoop AEB leidt tot nog meer afvalimport, en nog meer schadelijke uitstoot bij het verbranden. Het Parool.
Amsterdam verkoopt het afvalenergiebedrijf (AEB) toch niet. Fenna Swart, directeur van Comité Schone Lucht, beschrijft in dit opiniestuk wat voor gevolgen dat volgens haar heeft voor Amsterdammers. Hoewel de afvalmarkt... Lees meer →
Swart, F. (2025, 13 februari). Wat is groene energie? Groene energie ‘eerst’ betekent niet ‘natuur’ laatst. Foodlog.
Onze bestaande aanpak van ‘groene energie’ is weinig anders dan een hedendaagse vorm van kolonialisme. De wereldwijde inzet van biomassa en nu ook BECCS (Bioenergy with carbon capture and storage)... Lees meer →
Swart, F. (2024, 15 december). De rook van brandstapel Floradorp zou een hele stad of provincie plat kunnen leggen. Het Parool
Fenna Swart, 15 december 2024, Het Parool Amsterdam vindt dat vuurwerk te veel incidenten veroorzaakt, maar heeft tóch weer een vergunning en subsidie verleend voor de jaarlijkse bomenverbranding in Floradorp.... Lees meer →
Swart, F. (2024, 5 december). Wolf, eeuwenoude zondebok, personificatie van het kwaad. Joop/BNNVARA
Fenna Swart, 5 december 2024, JOOP BNN VARA Voor het eerst is een diersoort van de Europese ‘natuurbehoud’ lijst (“Verdrag van Bern”) gehaald. Geen prijs voor het raden van welke soort. De wolf... Lees meer →
Swart, F. (2024, 30 november). Nederlands’ groene erfgoed wordt kapot beheerd. Algemeen Dagblad
Kaalkap en vleeshandel vieren hoogtij bij Staatsbosbeheer Fenna Swart, 30 november 2024, Algemeen Dagblad Er was de afgelopen week opnieuw veel commotie over de konikpaarden van Staatsbosbeheer die, ondanks herhaald... Lees meer →
Swart, F. (2024, 3 november). De huidige aanpak van bosbiomassa is een moderne vorm van kolonialisme. Het Parool
Het Parool, 3 november 2024, door Fenna Swart De VN-top voor biodiversiteit maakte volgens Fenna Swart duidelijk dat het bewustzijn rondom de impact van bosbiomassa groeit. Dat werd tijd ook,... Lees meer →
Swart, F. (2024, 26 oktober). Vervuilende uitstoot neemt toe maar olifant in de kamer blijft onbenoemd. Joop/BNNVARA
Joop, BNN VARA, 26 oktober 2024, Door Fenna Swart Hoewel alle nieuwszenders deze week berichten over een toename van vieze lucht, blijft de olifant in de kamer onbenoemd: het ontbreken van een... Lees meer →
Het Parool. (2024, 21 oktober). Comité Schone Lucht blij dat grote biomassacentrale Vattenfall van de baan is: ‘Zo’n overwinning geeft energie’ [Interview met Fenna Swart]
Bart van Zoelen, 20 oktober 2024, Het Parool Comite Schone Lucht, een op IJburg ontstane actiegroep tegen een biomassacentrale bij Diemen, kon deze week vieren dat de centrale, de grootste... Lees meer →
NOS Nieuws. (2024, 16 oktober). Interview met Fenna Swart naar aanleiding van het besluit van Vattenfall de biomassacentrale in Diemen niet te bouwen [Radio/nieuwsinterview]
Interview met Fenna Swart, NOS Nieuws 16 oktober 2024 Beluister hier de reactie van Fenna Swart, voorzitter Comite Schone Lucht in het NOS Nieuws op het breaking nieuws van Vattenfall.... Lees meer →
Swart, F. (2024, 30 september). Hoezo zijn we lekker op dreef met de ‘vergroening’ van stroom? Joop/BNNVARA
Joop, BNN VARA, 30 september 2024. Door Fenna Swart Afgezien van het feit dat stroom door biomassa in de eerste helft van 2024 iets afnam, is het wat voorbarig om... Lees meer →
Swart, F. & Visschers, M. (2024). Verbranding van hout voor energie is het paard achter de wagen spannen. Tijdschrift Millieu
Tijdschrift Millieu 2024-4, Door Fenna Swart en Maarten Visschers, Comité Schone Lucht Er zijn significante redenen op het gebied van klimaat, bossen, biodiversiteit, luchtkwaliteit, volksgezondheid, hernieuwbare energie en circulaire economie... Lees meer →
Swart, F. & Visschers, M. (2024, 14 juli). Nieuw advies Klimaatraad bepleit voortzetting neoliberale politiek. Joop/BNNVARA
Fenna Swart, Maarten Vissers, 2024, Nieuw advies Klimaatraad bepleit voortzetting neoliberale politiek, Joop BNN Wonderbaarlijk. In het nieuwe advies van Wetenschappelijke Klimaatraad (WKR) wordt de overheid aangeraden ‘de lucht te... Lees meer →
Hjortsberg, A., Burnelius, L., Ernsting, A., Swart, F., & Ballenthien, J. (2024, 24 april). Vattenfall måste sluta bränna skogsbiomassa. Aftonbladet.
Opinie, het Parool | 3 mei 2024 Zie ook het opiniestuk in het Zweedse Aftonbladet In de afgelopen vijf jaar hebben we, zoals elk jaar op de dag van de jaarlijkse... Lees meer →
Abbreviated version of the letter sent to Vattenfall
English version Read the complete letter here. This text is an abbreviated version of the letter sent to Vattenfall in connection with their Annual General Meeting on 29 April 2024. State-owned Vattenfall’s... Lees meer →
Swart, F. (2024, 27 maart). Nieuwe Leefomgeving-rapport dient vooral de politiek, niet het klimaat. de Volkskrant.
Fenna Swart 27 maart 2024, in de Volkskrant https://www.volkskrant.nl/columns-opinie/opinie-nieuwe-leefomgeving-rapport-dient-vooral-de-politiek-niet-het-klimaat~b549cd3e/ Na jaren van discussie wordt het kabinet door nota bene het instituut dat de kwaliteit van de leefomgeving moet bewaken, geadviseerd om... Lees meer →
Swart, F. (2024, 19 maart). Het nieuwe PBL-rapport dient vooral de politiek en industrie, niet het klimaat. Joop/BNNVARA.
Fenna Swart Voorzitter Comité Schone Lucht Het nieuwe PBL-rapport dient vooral de politiek en industrie, niet het klimaat. Vandaag komt het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) met een nieuw rapport. Conclusie... Lees meer →
Delta. (2024, 13 maart). ‘In naam van klimaatverandering wordt ontbossing juist versneld’ [Interview met Fenna Swart en Patricia Osseweijer].
Door Hans Wolkers, Onafhankelijk journalistiek platform TU Delft Delta | https://delta.tudelft.nl/article/in-naam-van-klimaatverandering-wordt-ontbossing-juist-versneld “Biomassa: In naam van klimaatverandering wordt ontbossing juist versneld“ Grote kolencentrales willen overstappen op houtpellets omdat kolen per 2030... Lees meer →
Swart, F. (2024, 6 maart). Tweede Kamer mist kans biomassa definitief te beëindigen. Comité Schone Lucht.
Vandaag is in de Tweede Kamer gestemd mbt het amendement Wet ‘Verbod op kolen uitbreiden met biomassa’ ingediend door de Partij voor de Dieren1. De stemming heeft geen meerderheid behaald.... Lees meer →
Swart, F., & Visschers, M. (2024, 28 februari). Omgebouwde kolencentrale levert niet opeens groene energie, integendeel. Trouw.
Een opinie publicatie van Fenna Swart in Trouw, woensdag 28 februari 2024. Ondanks de belofte van klimaatminister Rob Jetten om te stoppen met nieuwe biomassaprojecten, gaat Nederland op deze rampzalige... Lees meer →
NPO Radio 1/NOS. (2024, 7 februari). Hoe slecht is een open haard voor het milieu? [Radio-interview met Fenna Swart]
Volgens het CBS telt ons land meer dan een miljoen huishoudens, met een openhaard of kachel. Lees meer →
Swart, F. (2024, 4 januari). Vuurwerk; voldongen feit of verontrustend vertoon van ego? Joop/BNNVARA
Vuurwerk is een vast onderdeel geworden van de jaarwisseling over de hele wereld. Maar is het een traditie waaraan, koste wat kost, niet getornd mag worden? Lees meer →
RWE energiecentrale Eemshaven volledig op biomassa is desastreus
“Biomassaverbranding met CO2-afvang en opslag is onbewezen techniek, peperduur, zeer energieslurpend, en desastreus voor bossen en natuur. De wetenschap geeft dit al heel lang aan.” Lees meer →
Swart, F., & Visschers, M. (2023, 23 oktober). Ondanks verkiezingsbeloften is Nederland nog steeds koploper bossen verbranden, onder de noemer biomassa. Joop/BNNVARA
BECCS and the false promises of CO2 capture and storage Lees meer →
Swart, F. (2023, 12 oktober). Hét obstakel voor groen is Timmermans zelf. De Telegraaf
Op initiatief van Frans Timmermans in zijn recente rol als Eurocommissaris zet brussel in op biomassa. Als lijsttrekker van PvdA/GL staat Timmermans voor de taak het einde van biomassa te bepleiten. Ongeloofwaardig, vindt Fenna Swart. Lees meer →
Swart, F., & Visschers, M. (2023, 29 september). EU kiest nieuwe leider, maar ligt de prioriteit bij het klimaat of toch de partijpolitiek? Joop/BNNVARA
Het demissionaire kabinet heeft op persoonlijke aanbeveling van demissionair premier Mark Rutte, minister Wopke Hoekstra (Buitenlandse Zaken) voorgedragen als opvolger van Eurocommissaris Frans Timmermans in Brussel. Lees meer →
BECCS, een averechtse klimaatoplossing en valse belofte
BECCS is het verbranden van biomassa voor energieopwekking in combinatie met afvang en opslag van CO2. Het is een valse belofte, desastreus voor klimaat en biodiversiteit. Een poging van energiebedrijven om hun kolen- en energiecentrales op biomassa te blijven stoken. In deze notitie wordt nader ingegaan op de grote nadelen. Lees meer →
Swart, F., Visschers, M., & Vollenbroek, J. (2023, 28 juli). De nieuwe commercial van ‘groen’ Vattenfall is niets meer dan een pr-stunt. Het Parool
Energiemaatschappij Vattenfall presenteert zich graag als milieubewust bedrijf. De nieuwe commercial met een gezichtsspray van afvalwater past in deze strategie. Lees meer →
Swart, F., & Visschers, M. (2023, 29 juni). Klimaatcrisis valt niet te begrijpen zonder kennis van de ecologische crisis. Joop/BNNVARA
Vorige week ontsnapte een van de meest ingrijpende natuurwetten aan vernietiging, in een gelijkspel. Lees meer →
Verklaring van wetenschappers en economen over BECCS met bosbiomassa
De verklaring van 87 wetenschappers richt zich op de desastreuze effecten van een nog niet in praktijk gebrachte technologie voor broeikasgasverwijdering: biomassaverbranding met koolstofafvang en -opslag, afgekort BECCS. Lees meer →